Woning aanpassen voor ouderdom: meer dan een traplift
Veel Belgen willen zo lang mogelijk in hun eigen huis blijven wonen, ook als de mobiliteit afneemt. Een woning aanpassen voor ouderdom is dan geen luxe, maar een noodzaak: drempels weghalen, een badkamer zonder drempel, een traplift, een aangepaste keuken. Maar wat kost dat in 2025? En welke premies en subsidies kun je krijgen?
Deze gids geeft een volledig overzicht van de meestvoorkomende aanpassingen, de kosten en de premies die je kunt krijgen in Vlaanderen, Wallonië en Brussel.
Waarom woningaanpassing nu al plannen?
De Belgische bevolking vergrijst snel. In 2030 is één op de vier Belgen 65 jaar of ouder. De overheid stimuleert daarfor woningaanpassingen om ouderen langer thuis te laten wonen. Daarom zijn er verschillende premies en fiscale voordelen.
Maar ook bij jongere gezinnen met een fysieke beperking of chronische ziekte zijn aanpassingen vaak noodzakelijk. De premies gelden dan vaak ook.
Voordelen van tijdig aanpassen:
- Veiligheid: minder valgevaar, betere toegankelijkheid
- Comfort: zelfstandig kunnen blijven wonen
- Waardestijging: een toegankelijke woning is waardevoller
- Energiezuinigheid: aanpassingen gaan vaak samen met isolatie en EPC‑verbetering
Meestvoorkomende aanpassingen en kosten in 2025
1. Traplift
Een traplift is vaak de eerste grote aanpassing.
Kosten (2025):
- Rechte trap: €3.000–€5.000
- Trap met bocht: €6.000–€12.000
- Buitenlift (tot bovenvloer): €8.000–€15.000
Premies:
- Vlaanderen: via woningsubsidie tot €3.000 (afhankelijk van inkomen)
- Wallonië: via Pacte résidentiel tot €2.500
- Brussel: via Brussels Hoofdstedelijk Gewest tot €2.000
2. Drempelvrij badkamer
Een inloopdouche, verhoogd toilet, ondersteunende grepen.
Kosten (2025):
- Inloopdouche (inclusief afvoer, tegels, glaswand): €4.000–€8.000
- Verhoogd toilet met grepen: €500–€1.500
- Ondersteunende grepen en leuningen: €200–€600
- Totaal badkameraanpassing: €5.000–€10.000
Premies:
- Vlaanderen: woningsubsidie tot €4.000 (afhankelijk van inkomen)
- Wallonië: Pacte résidentiel tot €3.000
- Brussel: tot €2.500
3. Drempelvrij wonen
Drempels weghalen, deuren verbrede, vloeren gelijkmaken.
Kosten (2025):
- Drempel verwijderen en vloer gelijk maken: €500–€1.500 per drempel
- Deur verbrede (inclusief kozijn): €800–€2.000
- Vloer egaliseren: €30–€50/m²
Premies:
- Vaak opgenomen in algemene woningsubsidie voor toegankelijkheid
4. Aangepaste keuken
Verlaagde werkbladen, uitschuifbare kasten, grepen op goede hoogte.
Kosten (2025):
- Verlaagd werkblad (aanpassing bestaande keuken): €1.500–€4.000
- Uitschuifbare kasten en lades: €2.000–€5.000
- Aangepaste apparaten (inductie, verlaagde oven): €1.500–€3.000
- Totaal aanpassing keuken: €5.000–€12.000
Premies:
- Vlaanderen: via woningsubsidie tot €3.000
- Wallonië: via Pacte résidentiel tot €2.500
5. Domotica en alarm
Domotica (automatisering) en alarmen verhogen veiligheid.
Kosten (2025):
- Domoticasysteem (verlichting, verwarming, deuren): €2.000–€6.000
- Alarm systeem met camera’s: €800–€2.500
Premies:
- Vlaanderen: via woningsubsidie tot €1.500 (afhankelijk van inkomen)
- Wallonië: via Pacte résidentiel tot €1.000
6. Rolstoeltoegankelijke ingang
Rolstoeltoegankelijke ingang met helling of platformlift.
Kosten (2025):
- Helling (beton, metalen constructie): €1.500–€4.000
- Platformlift (klein, voor 1 trap): €5.000–€10.000
Premies:
- Vlaanderen: via woningsubsidie tot €3.000
- Wallonië: via Pacte résidentiel tot €2.500
7. Sanitair aanpassen
Verhoogd toilet, ondersteunende leuningen, inloopdouche.
Kosten (2025):
- Al besproken bij badkamer, maar separate toilet: €500–€1.500
Premies:
- Zelfde als badkamer
Totale kosten en premies: een realistisch voorbeeld
Stel: je wilt een woning volledig aanpassen voor een rolstoelgebruiker:
- Traplift (recht): €4.000 → premie €3.000 (Vlaanderen)
- Badkamer (inloopdouche, toilet, grepen): €8.000 → premie €4.000
- Drempels weghalen (3 stuks): €1.500 → premie €1.000
- Keuken aanpassen: €8.000 → premie €3.000
- Rolstoelingang (helling): €2.500 → premie €2.000
- Domotica: €3.000 → premie €1.500
Totale kosten: €26.500
Totale premies (Vlaanderen, laag inkomen): €14.500
Netto eigen kosten: €12.000
Dit is een realistische raming; werkelijke kosten kunnen variëren.
Fiscale voordelen en subsidies per gewest
Vlaanderen
Woningsubsidie (vroeger renovatiepremie):
- Voor alle aanpassingen die de toegankelijkheid verbeteren
- Inkomenstest: hoe lager je inkomen, hoe hoger de subsidie (maximaal 50% van kosten)
- Maximumbedrag: €15.000 per woning over 5 jaar
- Aanvraag: via het Omgevingsloket van je gemeente, vóór start van werken
Andere premies:
- EPB‑premies: als je energiezuinige aanpassingen doet (dakisolatie, ramen) → extra premies
- Breekpremie: als je drempels verwijdert → tot €500 per drempel
Wallonië
Pacte résidentiel:
- Subsidies voor woningaanpassingen voor ouderen en mensen met beperking
- Inkomenstest: lagere inkomens krijgen hogere subsidies
- Maximum: €10.000 per woning over 5 jaar
- Aanvraag: via Wallonie Habitat
Andere premies:
- Prime rénovation: voor energiezuinige aanpassingen
Brussel
Brussels Hoofdstedelijk Gewest:
- Subsidies voor woningaanpassingen
- Inkomenstest: ja
- Maximum: €8.000 per woning over 5 jaar
- Aanvraag: via Brussels Environment
Praktische stappen: hoe plan je een aanpassing?
Stap 1: Inventarisatie
- Welke aanpassingen zijn echt noodzakelijk?
- Welke kunnen later (bijv. traplift pas als traplopen moeilijk wordt)?
- Wat is je budget en wat zijn je inkomens (voor premies)?
Stap 2: Offertes opvragen
- Vraag minstens 3 offertes per aanpassing (traplift, badkamer, keuken).
- Vraag of aannemer ervaring heeft met toegankelijkheidswerken.
- Check of aannemer erkend is (voor premies nodig).
Stap 3: Premie aanvragen
- Vóór je start met werken, dien je premieaanvraag in.
- Stuur offertes, foto’s en eventueel medische attesten mee.
- Wacht op voorlopige goedkeuring (kan 4-8 weken duren).
Stap 4: Werken uitvoeren
- Laat werken uitvoeren door erkende aannemer.
- Documenteer alles (foto’s, facturen).
- Houd rekening met EPB‑normen: isolatie, ventilatie, energiezuinigheid.
Stap 5: Premie aanvragen na afloop
- Stuur facturen en bewijzen naar de subsidieverstrekker.
- Premie wordt uitgekeerd na controle (kan 2-3 maanden duren).
Woning aanpassen voor ouderdom en EPC‑label
Veel aanpassingen gaan hand in hand met energiezuinigheid:
- Nieuwe ramen (met lage drempel) → beter EPC
- Dakisolatie → beter EPC
- Aangepaste verwarming → beter EPC
EPC‑label verbeteren (van D naar B) levert extra premies op:
- EPC‑labelpremie: tot €7.000 voor verbetering van F naar A
- Bovenop de woningsubsidie voor toegankelijkheid
Dus: combineer aanpassingen waar mogelijk. Dit levert dubbele voordelen op.
Valkuilen en aandachtspunten
- Wacht niet te lang: aanpassingen doen wanneer je nog redelijk mobiel bent, is veel makkelijker.
- Denk toekomstgericht: wat nu voldoende lijkt, kan over 5 jaar niet meer zijn.
- Check of aannemer ervaring heeft: niet elke aannemer begrijpt toegankelijkheid.
- Vraag referenties: bij ouderenbonden of ziekenfondsen.
- Budgeteer realistisch: kosten kunnen hoger uitvallen door onverwachte problemen.
Conclusie: woning aanpassen is investering in zelfstandigheid
Woning aanpassen voor ouderdom of mobiliteit is geen kostenpost, maar een investering in zelfstandigheid, veiligheid en comfort. Met de juiste premies en subsidies kan je tot 50% van de kosten terugkrijgen, vooral als je inkomen laag is.
De sleutel is:
- Timen: doe aanpassingen tijdig, niet als het al te laat is.
- Plannen: combineer met energiezuinige verbeteringen voor extra premies.
- Vergelijken: vraag meerdere offertes en check ervaring aannemer.
- Aanvragen: dien premieaanvraag tijdig in vóór start werken.
Met de juiste voorbereiding en begeleiding (bijv. via makelaars vergelijken die ervaring hebben met toegankelijkheid) wordt je woning een thuis waar je veilig en comfortabel oud kan worden.
Zo wordt woningaanpassing geen kostenpost, maar een weloverwogen investering in je toekomst.
0 reacties